Yetkili merci
Türkiye'de marka tescili, merkezi Ankara'da bulunan ve halk arasında TÜRKPATENT olarak bilinen Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından yönetilir. Resmî çalışma dili Türkçedir ve sistem ulusaldır.
Uluslararası anlaşmalar
Türkiye, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü'nün (WIPO), Dünya Ticaret Örgütü'nün (WTO) ve Sınai Mülkiyetin Korunmasına İlişkin Paris Sözleşmesi'nin üyesidir. Ayrıca Türkiye, Madrid Protokolü'nün akit tarafıdır; bu sayede uluslararası marka tesciller Türkiye'yi belirtebilir.
Kimler başvurabilir
Ticari veya sınai faaliyette bulunan gerçek kişiler ve tüzel kişiler başvurabilir. Türkiye'de ikametgâhı veya gerçek bir ticari işletmesi bulunmayan yabancı başvuru sahipleri, yasal olarak kayıtlı bir Türk vekil aracılığıyla işlem yapmalıdır. İmzalı bir Vekaletname (POA) gerekir; standart elektronik başvuru usullerinde konsolosluk legalizasyonu veya noter onayı aranmaz.
Çevrimiçi başvuru ve araştırma
Elektronik başvurular, belge yönetimi ve veri tabanı araştırmaları, TÜRKPATENT'in resmî dijital e-devlet ve e-hizmetler portalı aracılığıyla tam olarak desteklenir. Ulusal marka veri tabanında ön uygunluk ve temizleme araştırmaları, kamuya açık araştırma portalı üzerinden çevrimiçi ve ücretsiz yapılabilir.
Tescil edilebilir işaret türleri
Markalar; mal veya hizmetleri ayırt edebilen sözcüklerden, kişi adlarından, şekillerden, tasarımlardan, harflerden, rakamlardan, renklerden, 3 boyutlu şekillerden, ambalaj unsurlarından ve ses markalarından oluşabilir. Latin olmayan karakterler veya yabancı metin için doğru Latin yazılı transliterasyonlar ve çeviriler gerekir.
Sınıflandırma
Türkiye, mal ve hizmetlerin tescilinde uluslararası Nice Sınıflandırması sistemini izler. Çok sınıflı başvurular tam olarak desteklenir; tek bir başvuru birden fazla sınıfı kapsayabilir ve sınıfa özgü harç hesaplamaları uygulanır.
İnceleme
TÜRKPATENT, eksiksizlik bakımından şekli idari inceleme yapar; ardından mutlak ret nedenlerini (ayırt edicilik eksikliği veya yanıltıcılık gibi) kapsayan esasa ilişkin inceleme yapar. Özellikle nispi ret nedenleri (önceki tescilli veya derdest markalarla çakışmalar), sonradan tetiklenmedikçe veya özel itirazla gelmedikçe inceleme uzmanlarınca genellikle resen ileri sürülmez. Başvuru sahiplerine, düzenlenen herhangi bir ofis bildirimine veya geçici rete yazılı yanıt vermeleri için yasal süreler (genellikle 2 ay) tanınır.
Yayın ve itiraz
İncelemeyi başarıyla geçen başvurular resmî Türk Marka Bülteni'nde yayımlanır. İlgili her üçüncü kişi, yayım tarihinden itibaren 2 aylık katı yasal süre içinde markanın tesciline karşı resmî bir itiraz bildirimi sunabilir.
Süreler
İtirazsız standart bir marka başvurusu, ilk elektronik başvurudan nihai tescil belgesinin düzenlenmesine ortalama 6 ila 10 ay sürer. Üçüncü kişi itirazı olursa süreler 12–18 aya uzayabilir.
Resmî harçlar
Resmî devlet harçları Türk Lirası (TRY / ₺) cinsindendir ve başvuru ile nihai tescil aşamalarına göre yapılandırılmıştır:
- Başvuru harcı: Sınıf başına temel harç (ör. ilk sınıf için yaklaşık ₺2.820; her ek sınıf için karşılık gelen artan harçlar).
- Tescil ve belge düzenleme harcı: İtiraz süresinin ardından kabulde ödenmesi gereken sabit bir harç (yaklaşık ₺7.010).
Koruma süresi ve yenileme
Marka koruması, doğrudan resmî başvuru tarihinden itibaren 10 yıl geçerlidir. Tescil, sona ermeden önceki son 6 ay içinde yenileme talebi sunularak art arda 10 yıllık dönemler için süresiz yenilenebilir; ek harçlara tabi 6 aylık bir geç yenileme ek süresiyle desteklenir.
Kullanım şartları
Tescilli bir marka, tescilden sonra ardışık 5 yıl boyunca Türkiye'de gerçek ticari kullanıma konmamışsa kısmi veya tam hükümsüz kılma davalarına açıktır. Türkiye, kesin biçimde ilk başvuran rüçhan çerçevesiyle işler.
Tescil sonrası işlemler
Tescil sonrası değişiklikler —devirler, lisans sözleşmeleri, tescil sahibinin adındaki veya adresindeki değişiklikler dahil— tam hukuki geçerliliği ve üçüncü kişilere karşı uygulanabilirliği sağlamak için TÜRKPATENT'e resmen kaydedilmelidir.
Hukuki yollar
Hukuki yollar arasında TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu önünde idari iptal ve itiraz işlemleri, kalıcı ihtiyati tedbir ve maddi tazminat talepli uzman Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemeleri önünde hukuki ihlal ve haksız rekabet davaları ile sahte ithalatı durdurmak için gümrük kayıtları yoluyla uygulanan sınır uygulama tedbirleri yer alır.
Ülkeye özgü riskler ve pratik notlar
Yabancı başvuru sahipleri yerel bir temsilci görevlendirmek ve nispi ret nedenlerinin büyük ölçüde yayım sonrası özel itirazlara dayandığı TÜRKPATENT inceleme uygulamalarını yönetmek zorunda olduğundan, kapsamlı başvuru öncesi uygunluk araştırmaları yapmak ve Marka Bülteni üzerinde aktif izleme hizmetleri sürdürmek, temel risk azaltma stratejileridir.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tavsiye veya yönlendirme niteliği taşımaz. Kendi durumunuza uygun, kişiselleştirilmiş ve ayrıntılı bilgi almak için görüşme planlamanızı öneririz.
Burada bir başvuru mu gerekiyor?
Bize adı ve neyi kapsadığını söyleyin. Hiçbir şey başvurulmadan önce, ayrı gösterilen resmî harcı ve bizim ücretimizi bildiririz.